This question was asked inSupervisor Instructor Electrical Part B Technical Paper 2026Question 47 of 120 published · Gujarat Subordinate Service Selection BoardOpen paper
Q47ModerateDC Machines

અચળ ક્ષેત્ર ફ્લક્સ (constant field flux) માનીએ તો DC મોટરમાં કઈ સ્થિતિ armature torque વધારે છે?

જવાબ અને પગલાવાર ઉકેલ
સાચો જવાબ: B. Armature current વધારવો
ટૂંકી સમજૂતી

DC motor માટે T ∝ ΦIa. જો flux સ્થિર હોય તો torque armature current વધે તેમ સીધો વધે છે.

T ∝ ΦIa ; જો Φ constant → T ∝ Ia

સમજૂતી

DC motor નો armature torque ક્ષેત્ર ફ્લક્સ અને armature current ના ગુણાકારના સમપ્રમાણમાં હોય છે: T ∝ ΦI_a.

જ્યારે flux સ્થિર માનવામાં આવે છે ત્યારે સંબંધ T ∝ I_a બની જાય છે.

અેથી armature current વધારવાથી armature torque વધે છે .

મુખ્ય ખ્યાલ

Flux constant હોય ત્યારે: T ∝ Ia.

પરીક્ષા મુદ્દો

જો Φ અચળ હોય તો torque નું નિયંત્રણ સીધું armature current સાથે જોડાયેલું હોય છે.

ઝડપી ટ્રિક

યાદ રાખો: Φ constant હોય તો Ia વધે એટલે T વધે.

બીજા વિકલ્પો ખોટા કેમ છે

Supply voltage ઘટાડવું અથવા load ઘટાડવું અહીં પૂછાયેલા direct torque relation નથી. Field resistance વધારવાથી flux ઘટી પણ શકે.

સામાન્ય ભૂલ

પ્રશ્નમાં આપેલી constant field flux ની શરત અવગણવી.

Solution diagram – અચળ ક્ષેત્ર ફ્લક્સ (constant field flux) માનીએ તો DC મોટરમાં કઈ સ્થિતિ…
પરીક્ષા ટિપDC motor torque ના પ્રશ્નમાં પહેલાં T ∝ ΦIa યાદ કરો.
Verified · SRO editorial desk Report
Try it before reading the solution — tap an option.0/1✓ 0✗ 0

More DC Machines questions