SarkariResultOutSupervisor Instructor Electrical Group · 2026

Previous Year Question

માત્ર કેપેસિટર ધરાવતા પરિપથ (Pure Capacitive Circuit)માં AC સપ્લાયમાંથી લેવાતી સરેરાશ વાસ્તવિક શક્તિ (average real power) કેટલી હોય છે?
  1. ઋણ
  2. એક
  3. અનંત
  4. શૂન્ય

Correct answer: D

Explanation

Pure capacitorમાં current, voltageથી 90° આગળ હોય છે; તેથી Pavg = VI cos90° = 0.

Formula

Pavg = VI cosφ = VI cos90° = 0

Step-by-step solution

Average Power in Pure Capacitive Circuit explanatory diagram

સાચો જવાબ

વિકલ્પ D — શૂન્ય

સમજૂતી

Pure capacitive circuitમાં current, voltage કરતાં 90° આગળ (lead) હોય છે. Capacitor એક ભાગના ચક્રમાં electric fieldમાં energy સંગ્રહે છે અને બીજા ભાગમાં એ energy supplyને પરત આપે છે. તેથી instantaneous power ક્યારેક positive અને ક્યારેક negative હોય છે, અને સંપૂર્ણ cycle પર average real power શૂન્ય બને છે.

મુખ્ય ખ્યાલ

Pure capacitor reactive power સાથે જોડાયેલ છે, પરંતુ average real power વાપરતો નથી.

સૂત્ર

Pavg = VI cosφ = VI cos90° = 0

પરીક્ષા મુદ્દો

Pure L અથવા Pure C → |φ| = 90° → power factor = 0 → average real power = 0.

Other options

સરેરાશ real power ઋણ, એક કે અનંત નથી; એક સંપૂર્ણ cycleમાં લીધેલી અને પરત આપેલી energyનું net પરિણામ શૂન્ય થાય છે.

Common mistake

સરેરાશ શક્તિ શૂન્ય હોવાથી current પણ શૂન્ય હશે એવું માનવું.

Exam tip

Zero average powerનો અર્થ zero current નથી; capacitor reactive current લઈ શકે છે.

Quick method

Pure C → I, V કરતાં 90° lead કરે → cos90° = 0.